Τρίτη 20 Ιουνίου 2017

Τάσος Λειβαδίτης — Βρέχει στη φτωχογειτονιά. «Αχ ψεύτη κι άδικε ντουνιά άναψες τον καημό μου είσαι μικρός και δε χωράς τον αναστεναγμό μου»

Jiaur Rahman Village Life
Μικρά κι ανήλιαγα στενά
και σπίτια χαμηλά μου
βρέχει στη φτωχογειτονιά
βρέχει και στην καρδιά μου.

Αχ ψεύτη κι άδικε ντουνιά
άναψες τον καημό μου
είσαι μικρός και δε χωράς
τον αναστεναγμό μου.

Οι συμφορές αμέτρητες
δεν έχει ο κόσμος άλλες
φεύγουν οι μέρες μου βαριά
σαν της βροχής τις στάλες

Δευτέρα 19 Ιουνίου 2017

Jacques Prévert — Στο μεγάλο ποτέ - Au grand jamais. Στη μεγάλη νύχτα στη μικρή ημέρα στο μεγάλο ποτέ στο μικρό πάντα θα σ᾽αγαπώ

Edv. Munch, Στάχτες. 1894. Εθνική Πινακοθήκη Νορβηγίας. Όσλο.

Ακόμα ένα ποίημα του Ζακ Πρεβέρ που αφηγείται μία συνηθισμένη ερωτική ιστορία, από αυτές που βίωσαν και βιώνουν καθημερινά όσοι ερωτεύθηκαν...
Μία ερωτική ιστορία της καθημερινότητας με χιλιοειπωμένες στερεότυπες φράσεις που ανταλλάσσουν μία γυναίκα και ένας άνδρας...

Στο μεγάλο ποτέ

Στη μεγάλη νύχτα στη μικρή ημέρα
στο μεγάλο ποτέ στο μικρό πάντα
θα σ᾽αγαπώ
Αυτό του τραγουδούσε

Η καρδιά-του επάνω-της μονότονα χτυπούσε
Θάθελα ν᾽αγαπάς εμένα μοναχά

Έλεγε πως ήτανε τρελός γι᾽αυτή
και πως μαζί-του εκείνη ήταν πολύ καλή

Στο μεγάλο ποτέ στο μικρό πάντα
στη μεγάλη μέρα και στη νύχτα τη μικρή

Ναι βέβαια
σου λέω πως σ᾽αγαπώ
σ᾽αγαπώ ως το θάνατο
σ᾽αγαπώ για να ζω
Και δεν θέλω να πω πως μονάχα εσένα αγαπώ
πως δεν θέλω να φύγω
να φύγω για να ξαναγυρίσω
πως δεν μ᾽αρέσει να γελώ
και πως από τα τρυφερά παράπονά-σου δεν προτιμώ
το γέλιο-σου

Μονάχα εμένα ν᾽αγαπάς
λέει εκείνη
αλλιώς δεν αξίζει
Προσπάθησε να καταλάβεις

Να καταλάβω αυτό δεν έχει σημασία

Έχεις δίκιο δεν έχει σημασία
σημασία έχεις να ξέρεις

Δεν θέλω τίποτα να ξέρω

Έχεις δίκιο
δεν έχει σημασία το να ξέρεις
σημασία έχεις να ζεις να είσαι να υπάρχεις

Δεν έχουν σημασία όλα αυτά
θέλω να μ᾽αγαπάς
και μόνο εμένα ν᾽αγαπάς
μα θέλω να σ᾽αγαπάν κι οι άλλες
κι εσύ να λες όχι σ᾽αυτές
για χάρη-μου

Τρομερή η πλεονεξία-σου

Δεν φταίω εγώ έτσι είμαι φτιαγμένη

Καλά λέει εκείνος και φεύγει

Στο μεγάλο ποτέ στη μικρή ημέρα
στη μεγάλη νύχτα στο μικρό πάντα

Δεν αξίζει τον κόπο να ξανάρθω

Του πέταξε τις βαλίτσες απ᾽το παράθυρο
και νάτος μεσ᾽στο δρόμο
μόνος με τις βαλίτσες

Να τώρα είμ' ολομόναχος σαν σκύλος
κάτω απ᾽τη βροχή
έπειτα βλέπει ότι δεν βρέχει
είναι λυπηρό
δεν πέτυχε πολύ
τέλος πάντων δεν μπορεί όλα τα βράδια να έχει
χιονοθύελλα
και το σκηνικό δεν είναι πάντα όπως τ᾽ονειρευτήκαμε
δραματικό
Ο άντρας αφήνει να πέσουν οι βαλίτσες
τα πουκάμισα η ηλεκτρική μηχανή του ξυρίσματος
τα μπουκάλια με τα ποτά
και με τα χέρια στις τσέπες
σηκωμένο το γιακά της καμπαρντίνας
χώνεται μέσα στην ομίχλη
Δεν υπάρχει ομίχλη
αλλά ο άντρας σκέφτεται
Αφήνω τα πράγματα χώνομαι μέσα στην ομίχλη

Λοιπόν υπάρχει ομίχλη
κι ο άντρας είναι μέσα στην ομίχλη
και σκέφτεται τον μεγάλο-του έρωτα
και κουρντίζει τα βιολιά της θύμησης
και βιάζει το βήμα γιατί κάνει κρύο
και περνάει μια γέφυρα και γυρίζει πίσω και περνάει μια
άλλη γέφυρα
και δεν ξέρει γιατί
Άντρες και γυναίκες βγαίνουν από ένα σινεμά όπου
πίσω από μια αφίσα ...
...............
Σας αφήνω να τελειώσετε εσείς την ιστορία του Ζακ Πρεβέρ.


Ζακ Πρεβέρ, Ποιήματα, μετάφραση
Βαγγέλη Χατζηδημητρίου, έκδ. 4η, έκδ. Θεωρία, Αθήνα 1982, σσ. 150 -157.

Poéme / Poémes d'Jacques Prévert

Au grand jamais

A la grande nuit au petit jour au grand jamais au petit toujours je t'aimerai

Voilà ce qu'il lui chantait

Son cœur à elle lui battait froid
Je voudrais que tu n'aimes que moi

Il lui disait qu'il était fou d'elle
et qu'elle était par trop raisonnable de lui
Au grand jamais au petit toujours au grand jour et à la petite nuit

Bien sûr
si je te dis je t'aime
je t'aime à en mourir

c'est un peu aussi pour en vivre
Et je ne veux pas dire que je n'aime que toi
que je n'aime pas partir
partir pour revenir
que je n'aime pas rire

et qu'à tes tendres plaintes je ne préfère pas ton sourire

N'aime que moi
dit-elle
ou alors ça ne compte pas

Essaie de comprendre
Comprendre ça ne m'intéresse pas
Tu as raison il ne s'agit pas de comprendre il s'agit de savoir

Je ne veux rien savoir
Tuas raison
il ne s'agit pas de savoir

il s'agit de vivre d'être d'exister
Tout ça n'existe pas
je veux que tu m'aimes
et que tu n'aimes que moi
mais je veux que les autres t'aiment

et que tu te refuses à elles
à cause de moi

Terriblement avide
Est-ce ma faute je suis comme ça

Bon dit-il et il s'en va
Au grand jamais au petit jour à la grande nuit au petit toujours

Ce n'est pas la peine de revenir
Elle a jeté les valises par la fenêtre et il est dans la rue seul avec les valises

Voilà maintenant que je suis tout seul comme un chien

sous la pluie puis il constate qu'il ne pleut pas c'est dommage c'est moins réussi enfin on ne peut pas avoir tous les soirs une tempête de

neige et le décor n'est pas toujours dramatique à souhait
L'homme laisse tomber les valises les chemises le rasoir électrique les flacons

et les mains dans les poches le col de pardessus relevé il fonce dans le brouillard il n'y a pas de brouillard mais l'homme pense

J'abandonne les bagages je fonce dans le brouillard
Alors il y a du brouillard
et l'homme est dans le brouillard
et pense à son grand amour
et remue les riolons du souvenir
et presse le pas parc© qu'il fait froid

et passe un pont et revient sur ses pas et passe un autre
pont et ne sait pas pourquoi
Des hommes et des femmes sortent d'un cinéma où

derrière une affiche il y a un prélat
Et la foule s'en va la lumière s'éteint le prêtre reste là

Qu'est-ce qu'il peut bien foutre derrière cette affiche ce prêtre-là
Comme l'homme le regarde le prêtre disparaît
mais passe de temps en temps la tête
comme le petit capucin de la petite maisonnette des très

rustiques baromètres une tête plate et livide comme une lune malade comme un trop vieux blanc d'œuf sur une assiette très

sale
Et puis après tout qu'est-ce que ça peut me foutre
Ce cinéma

c'est peut-être sa boîte de nuit à ce prêtre

Παρασκευή 16 Ιουνίου 2017

Τάσος Λειβαδίτης — Αὐτὸς ποὺ σωπαίνει. Τὸ σούρουπο ἔχει πάντα τὴ θλίψη ἑνὸς ἀτέλειωτου χωρισμοῦ

Το σούρουπο έχει πάντα τη θλίψη ενός ατέλειωτου χωρισμού
κι εγώ έζησα σε νοικιασμένα δωμάτια, με τις σκοτεινές σκάλες
τους που οδηγούνε άγνωστο που
με τις μεσόκοπες σπιτονοικοκυρές που αρνούνται, κλαίνε λίγο κ’
ύστερα ενδίδουν και τ’ άλλο πρωί, αερίζουν το σπίτι απ’ τους
μεγάλους στεναγμούς
στα παλαιικά κρεβάτια με τα πόμολα στις τέσσερις άκρες,
πλάγιασαν κι ονειρεύτηκαν πολλοί περαστικοί αυτού του κόσμου
κ’ ύστερα αποκοιμήθηκαν, γλυκείς κι απληροφόρητοι, σαν τους
νεκρούς στα παλιά κοιμητήρια -
όμως εσύ σωπαίνεις, γιατί δε μιλάς, πες μου γιατί ήρθαμε εδώ;
από πού ήρθαμε; Κι αυτά τα ιερογλυφικά της βροχής πάνω
στο χώμα;
τι θέλουν να πουν; Ω, αν μπορούσες να τα διαβάσεις, όλα θ’
άλλαζαν.

Όταν τέλος, ύστερα από χρόνια ξαναγύρισα, δε βρήκα παρά τους
ίδιους έρημους δρόμους, το ίδιο καπνοπωλείο στη γωνιά
κι ολόκληρο το άγνωστο την ώρα που βραδιάζει.


Συλλογή: «ΤΑ ΧΕΙΡΟΓΡΑΦΑ ΤΟΥ ΦΘΙΝΟΠΩΡΟΥ», 1990

Εκδόσεις Μετρονόμος, τόμος 3ος, σελ. 449
https://www.youtube.com/watch?v=xbPcmL_Eyks

Παρασκευή 9 Ιουνίου 2017

Mahmoud Darwish — Η Μάνα μου - My Mother - أحنُ إلى خبز أمي

Ismail Shammout (Palestinian, 1930-2006)
Mother and Child
ΜΑΝΑ

Μου λείπει το ψωμί της μάνας μου
Ο καφές της μάνας μου
Το άγγιγμά της
Φουσκώνουν μέσα μου οι παιδικές μου αναμνήσεις
Μέρα τη μέρα
Πρέπει να δώσω αξία στη ζωή μου
Την ώρα του θανάτου μου
Πρέπει να αξίζω τα δάκρυα της μάνας μου
Και αν έρθω πίσω κάποια μέρα
Βάλε με σα μαντήλι στα βλέφαρά σου
Τα κόκαλά μου σκέπασε με χλόη
Που την αγίασαν τα βήματά σου
Δέσε μας μαζί
Με μια μπούκλα απ’ τα μαλλιά σου
Με μια κλωστή που κρέμεται από το φόρεμά σου
Μπορεί να γίνω αθάνατος
Μπορεί να γίνω Θεός
Εάν αγγίξω τα βάθη της καρδιάς σου
Αν καταφέρω και γυρίσω
Κάνε με ξύλα να ανάψεις τη φωτιά σου
Σκοινί για να απλώνεις τα ρούχα σου
στην ταράτσα του σπιτιού σου
Δίχως την ευχή σου
Είμαι πολύ αδύναμος για να σταθώ
Μεγάλωσα πολύ
Δώσε μου πίσω τους χάρτες των αστεριών που είχα παιδί
Για να βρω με τα χελιδόνια
Το δρόμο πίσω
Στην άδεια σου αγκαλιά.
του παλαιστίνιου ποιητή Μαχμούντ Νταρουίς
σε μετάφραση του Στάθη Τσαγκαρουσιάνου 
I long for my mother's bread
My mother's coffee
Her touch

Childhood memories grow up in me
Day after day
I must be worth my life
At the hour of my death
Worth the tears of my mother.

And if I come back one day
Take me as a veil to your eyelashes
Cover my bones with the grass
Blessed by your footsteps
Bind us together
With a lock of your hair
With a thread that trails from the back of your dress
I might become immortal
Become a God
If I touch the depths of your heart.

If I come back
Use me as wood to feed your fire
As the clothesline on the roof of your house
Without your blessing
I am too weak to stand.

I am old
Give me back the star maps of childhood
So that I
Along with the swallows
Can chart the path
Back to your waiting nest.

أحنُ إلى خبز أمي
وقهوةِ أمي
ولمسةِ أمي ..

وتكبر فيَّ الطفولةُ
يوماً على صدر يومِ
أعشق عمري لأني
إذا متُّ
أخجل من دمع أمي !

خذيني .. إذا عدتُ يوماً
وشاحاً لهدبكْ
وغطي عظامي بعشبٍ
تعمَّد من طهر كعبكْ
وشدِّي وثاقي..
بخصلة شعرٍ ..
بخيطٍ يلوِّح في ذيل ثوبك..

عساني اصير إله
إله اصير
اذا ما لامست قرارة قلبك

ضعيني إذا مارجعتُ
وقودا بتنور ناركْ
وحبل غسيل على سطح داركْ
لأني فقدت الوقوف
بدون صلاةِ نهاركْ

هرمتُ فردّي نجوم الطفولة
حتى اشاركْ
صغار العصافير ..
درب الرجوع ..
لعُشِّ إنتظارك !!

ردّي نجوم الطفولة
حتى اشارك صغار العصافير
درب الرجوع ...
لعش انتظارك !!

hamomilaki

Πέμπτη 8 Ιουνίου 2017

Jacques Prévert — Αυτή η αγάπη ~ Cet Amour ~ This Love

Αυτή η αγάπη
Tόσο βίαιη
Tόσο εύθραυστη
Tόσο τρυφερή
Τόσο απεγνωσμένη
Αυτή η αγάπη
Όμορφη σαν τη μέρα
Και άσχημη σαν τον καιρό
Όταν ο καιρός είναι άσχημος
Αυτή η αγάπη η τόσο αληθινή
Αυτή η αγάπη η τόσο ωραία
Η τόσο ευτυχισμένη
Η τόσο χαρωπή
Και η τόσο γελοία

Που έτρεμε από φόβο σαν κάποιο παιδί μες στο σκοτάδι
Και τόσο σίγουρη για τον εαυτό της
Σαν ένας γαλήνιος άντρας μες στην άγρια νύχτα
Αυτή η αγάπη που τρόμαζε τους άλλους
Που τους έκανε να ζηλεύουν
Που τους έκανε να χλωμιάζουν
Αυτή η αγάπη η παραφυλαγμένη
Γιατί την παραφυλάγαμε
Η κυνηγημένη, 
η πληγωμένη, 
η ποδοπατημένη, 
η αποτελειωμένη, 
η απαρνημένη, 
η ξεχασμένη
Γιατί την κυνηγήσαμε, 
την πληγώσαμε, 
την ποδοπατήσαμε, 
την αποτελειώσαμε, 
την απαρνηθήκαμε, 
την ξεχάσαμε
Ολόκληρη αυτή η αγάπη
Τόσο ζωντανή ακόμα

Και τόσο ηλιόλουστη
Είναι η δική σου
Είναι η δική μου
Αυτή που ήταν μια φορά
Κάτι που μένει πάντα καινούρια
Και που δεν έχει αλλάξει
Τόσο αληθινή σαν ένα φυτό

Τόσο τρεμουλιαστή σαν ένα πουλί
Τόσο ζεστή και τόσο ζωντανή σαν το καλοκαίρι
Εμείς μπορούμε
Να φύγουμε και να ξανάρθουμε
Μπορούμε να ξεχάσουμε

Και μετά να αποκοιμηθούμε
Να ξυπνήσουμε, να υποφέρουμε, να γεράσουμε
Να αποκοιμηθούμε πάλι
Να ονειρευτούμε το θάνατο
Να ξυπνήσουμε, να χαμογελάσουμε, να γελάσουμε
Και να ξανανιώσουμε
Η αγάπη μας στέκει εδώ
Πεισματάρα σα γαϊδούρι

Ζωντανή σαν τον πόθο
Σκληρή σαν τη μνήμη
Ανόητη σαν τις τύψεις
Τρυφερή σαν την ανάμνηση

Κρύα σαν το μάρμαρο
Ωραία σαν τη μέρα
Εύθραυστη σαν ένα παιδί
Μας κοιτάζει χαμογελώντας
Και μας μιλάει χωρίς να λέει τίποτα
Κι εγώ την ακούω τρέμοντας
Και φωνάζω
Φωνάζω για σένα
Φωνάζω για μένα
Σε ικετεύω
Για σένα για μένα και για όλους αυτούς που αγαπιούνται
Και που αγαπήθηκαν
Ναι, της φωνάζω
Για σένα, για μένα και για όλους τους άλλους
Που δε γνωρίζω
Μείνε εδώ
Εδώ που είσαι
Εδώ που ήσουν άλλοτε
Μείνε εδώ
Μην κουνηθείς
Μη φύγεις
Εμείς που αγαπηθήκαμε
Σε λησμονήσαμε
Εσύ μη μας ξεχνάς
Μονάχα εσένα είχαμε στον κόσμο
Μη μας αφήσεις να γίνουμε παγεροί
Πολύ πιο μακριά αδιάφορο πού

Δος μας σημάδι ζωής
Πολύ πιο αργά στη γωνιά ενός ξέφωτου
Στο δάσος της μνήμης
Πρόβαλε ξαφνικά
Δος μας το χέρι
Δος μας το χέρι σου
Και σώσε μας

This Love

This love
So violent
So fragile
So tender
So hopeless
This love
As beautiful as the day
And as wretched as the weather
When the weather is wretched
This love
So real
This love
So beautiful
So happy
So joyous
And so ridiculous
Trembling with fear
Like a child in the dark
And so sure of itself
Like a tranquil man in the quiet of the night
This love
Which made others afraid
Which made them gossip
Which drained the colour from their cheeks
This love
Watched for
Because we watched for them
Snared, wounded, trampled, finished, denied, forgotten
Because we snared, wounded, trampled, finished, denied, forgot it
This love
Entire
Still so alive
Shining
This is yours
This is mine
This love
Which is always new
And which never changes
Real like a plant
Quivering like a bird
Warm and as alive as the summer
We can both
Go and come back
We can forget
And fall asleep
And wake up
To suffer old age
Fall asleep again
To dream to death
Awake
To smile and laugh
Young again
Our love endures
Obstinate as a mule
As alive as the desire
As cruel as the memory
As stupid as the regret
As tender as the memory
As cold as marble
As beautiful as the day
As delicate as an infant
It watches us
Smiling
And speaks to us
Without saying a word
And I
I listen to it
Trembling
And I cry
I cry for you
I cry for myself
And I beg you
For yourself
For me
And for all those who love
And who are loved
Yes
I cry to it
For you
For me
And for all the others
I do not know
Stay there
There where you are
There where you were before
Stay there
Don't move
Don't go away
We who are loved
We have forgotten you
Do not forget us
We had only you on this earth
Do not let us grow cold
Further and further away every day
It doesn't matter where
Give us a sign of life
In a nook in the woods
In the forest of memory
Suddenly arise
Take us by the hand
And save us